GÜVENLİ BAĞLANMA NEDİR?

Bebeğinizi kucağınıza aldığınız andan itibaren doktorlar tensel temas önerirler bu tensel temasın önemi ise çocukla güvenli bağ oluşturmak içindir. Peki nedir bu güvenli bağlanma?

Çocuğun ilk olarak anne ile kurduğu sözsüz iletişimin duygusal bağlantıları ve güven duygusudur. Biz yetişkinler bile güven duygusunu başkalarına, kendimize hissetmek için ne çok çaba sarf ediyoruz değil mi? Bebekler için ise en önemli his, ihtiyaçlarının karşılanması ve sevgiyi hissettirilmesi. Çocuk bilmeli ki; ben bağırdım zaman, çığlık attığım zaman, ağladığım zaman annem bana koşulsuz sevgisini hissettirecek ve ihtiyaçlarımı karşılayacak. Bu yüzdendir ki güvenli bağın temelleri 0-2 yaş arasında atılır. Önemli bir not eklemek isterim güvenli bağı yalnızca anne ile kurmamak babanın da o bağın bir parçası olmasını sağlamamız gerekir. Baba çocuğun anne ile olan bağına ortak olmalı ve çocuğun bazı sorumluluklarını yerine getirmelidir. Örneğin bebek masajı, duş, oyun oynama, altını değiştirme, uyutmak vb.

Güvenli bağ nasıl oluşturabiliriz?

Anne burada sözsüz iletişimden dilinden yararlanabilir. Temas, mimikler, beden dilini kullanarak çocuğa duygusal olarak sinyaller iletir. Bebeğiniz ile iletişim kurmak için yalnızca konuşmanız gerekmez. Bazen emzirirken saçlarını seversiniz, bazen altını değiştirirken mimikleriniz ile onu güldürebilir ve iletişim kurabilirsiniz. Çocuk için en değerli kaynak temastır. Temas çocuğunuzun güven bağının oluşması için önemli bir duygusal iletişimdir. Bu duygular bir araya geldiğinde çocuk sizi tanır, güven oluşturur, sakinleşir.

Yüz İfadesi

Yüzünüz, bir kelime dahi söylemeden sayısız duyguyu ifade edebilir. Bebeğinizle iletişim kurduğunuzda sevginizi yüzünüze yansıtırsanız çocuk o sevgiyi öğrenecek ve hissedecektir. Çocuğunuz sizi taklit ederek öğrenmeye başlayacağı için duyguları, beden dilini, sesleri, konuşmayı da yüz ifadeleriniz sayesinde öğrenir.

Ses Tonu

Bebeğiniz kullandığınız kelimeleri anlamak için ses tonunuzda değişiklikler yaparak ve duyguları da sesinize yükleyerek iletişim kurabilirsiniz.

Dokunma

Bebeğinize dokunma şekliniz, duygusal durumunuzu iletir. Onun banyosunu yaptırmanız, uyutmanız, şefkatli bir kucaklama, hafif bir dokunuş bebeğinize çok fazla duygu aktarabilir. Bu duyguların hissettirdikleri şeylerle birlikte güven bağı oluşmaya başlar.

Göz teması

Bebeğinize sevgiyle bakarsanız bu sözsüz sinyalin taşıdığı olumlu duyguyu alırlar ve güvenli, rahat, mutlu hissederler.

Konuşmak ve açıklama yapmak

‘Güvenli bağlanma için ne yapmalı?’ sorusunun bir cevabı da özellikle çalışan aileler için, bebeğe bakım verenin yapması gereken en temel şey bebeği ayrılığa konuşarak hazırlamaktır. Bebekleri ve küçük çocukları ayrılıklara hazırlamak, güvenli bağ kurmada önem taşır. İşe giderken ya da dışarı çıkarken bebekle konuşup onu ayrılığa hazırlamak için ''Ben şimdi gidiyorum ama geleceğim’ diyebilirsiniz. Ne için dışarıda olduğunuzu açıklayıp, bitince döneceğinizi ona anlatmalısınız. Anlamadığını daha küçük olduğunu düşünebilirsiniz ancak bebekler sizlerin ses tonundan, duygularınızdan, yansıtmalarınızdan durumu anlarlar. Bebeğinize gideceğinizi belli edip tekrar geleceğinizi söyleyerek vedalaşmanız, onun da kendisini güvende ve iyi hissetmesine neden olur. Bu noktada evde çocuğa bakım verecek kişiyle o kişiyi uğurlamak oldukça önemlidir. Çocuğa yalan söylemeden, güvenini kırmadan bu süreci yaşamalısınız. Tam tersini düşünelim evden çıkarken bebeğe görünmeden ve vedalaşmadan çıktınız bu çocuğunuzda i güvensizlik duygusunu ve ayrılık tepkisini artırır.

Duygular

Bebeğinizin duygularına dikkat edin ve kendisini ifade etme çabalarını destekleyin. Çocuk sizlere duygularını ifade ettiğinde ya da oyunlarının temaları içerisinde duygu yansıtmaları yaparak çocuğunuzu duygularını ifade eden bir birey olarak yetiştirebilirsiniz.

Peki çocuğuma ayrılık temalarını kazandırmak için hangi oyunları oynamalıyım?

Cee-eee oyunları, saklambaç oyunları, körebe gibi oyun temaları ile kısa ayrılık duyguları oluşturacak oyunlar süreç içerisinde en önemli kaynaklarımızdır. Çocuğun burada babayla dışarıya çıkması, kısa yolculuklar yapması da önemlidir.

Bebeklerde güvenli bağlanmanın birçok belirtisi vardır. Güvenli bağlanan bebekler duygularını ifade etmekte zorlanmaz, anne-babayla ve çevresiyle daha güçlü iletişim kurar. Güvenli bir şekilde bağlanan bebeklerin, çocukluğun ileriki aşamalarında daha empatik olduğu gözlemlenebilir. Ayrıca bu çocuklar kararsız veya güvensiz bağlanma stilleri olan çocuklardan daha az yıkıcı, agresif ve daha olgun olabilir.

Güvenli bağlanan çocuk;

Ebeveynlerden ayrılabilir,

Korktuğunda ebeveynlerinin onu rahatlatmasını bekleyebilir,

Ebeveynlerin dönüşünü olumlu duygularla karşılar, itme ya da reddetme gibi davranışlar sergilemez,

Ebeveynin yokluğunda diğer insanlar tarafından bir ölçüde rahatlatılabilirken ebeveynleri yabancılara tercih ederler.

Daha çabuk öğrenirler, değişime açık olurlar.

Okul döneminde sosyal olurlar ve uyumludurlar.

Kendilerine güvenleri yüksektir.

Önemli: Güvenli bağlanmayı sağlıklı geçiren bireylerin evlikleri de sağlıklı bir şekilde ilerler. Ancak kaygılı bağlanan bireyler eşlerinin onları bırakacağını düşündükleri için endişeli bir evlilik sürdürürler. Bu sebeple 0-2 yaş aralığı bebeğin yetişkin hayatındaki bağlanma stilini de değiştirecektir. Hep söylerim imkânı olan varsa 0-2 yaş arasında çocuğun bakım vereni annesi olmalıdır.